İnsanın varoluşu, hâtıralarını hatırında tutarak diğer varlıklarla bu yoldan bir irtibata geçmesi ile kıvamını bulur. Hâtıralarsa, zamanın “o an” içinde dondurulmasıyla meydana gelen ve bellekte izler bırakan kimlik parçalarıdır. Bu izlerin geleceğe taşınmasıyla tepkimelerle karşılaşılır. Geçmiş ve gelecek hattını nazar-ı itibara aldığımızda varolmak meselesi, yeryüzünde yer kaplamayı, bu kaplanılan yeri anlamlandırmaya ve bir yolculuğun içinde […]
“İnsanın elindeki tek iktidar duadır. ” der İsmet Özel. Dilimizdeki bu iktidarın nasıl oluştuğu ve nereden geldiği arayışı bizi kelimelerden köklere, hatırlardan hatıralara bir yolculuğa davet ediyor. İcabet… Leyle-i kadr diyoruz, bin geceden daha hayırlı, Kur’an’ın nazil olmaya başladığı, meleklerin yeryüzüne indiği, ademoğlunun kusurlarının örtüldüğü ve duaların kabul edildiği o geceye. Gününü tam olarak kestiremesekte […]
Hayat akıyor. Biz kabul etsek de, etmeyerek bir tarafından tutup çekiştirsek de akıyor. Ve bu akışıyla da tecellilere maruz bırakıyor bizi. Kâh bast hâlidir kâh kabz hali tesiriyle sarhoş olduğumuz. Esasen içinde hayatımızı sürdürdüğümüz ontolojik zeminin hayatımızı yalnız kabz haline sabitlemek üzere kurulu olduğunu söylemek işten bile değil. Bu hâlin içinde bize ferahlık verdiğini zannettiğimiz […]
Kültür üzerine yazmak, biraz da havanda su döğmeye benziyor. Kavramlar, hele göz önünde olan ve biteviye içi doldur boşalta maruz kalan kavramlar ilk elden kendilerini size açmak zahmetinde bulunmuyorlar. Ama meseleye giriş açısından kültürün şu dört anlamını göz önünde bulundurabiliriz: Bu dört farklı anlamı, son anlamlandırma tarzı üzerinden toplayabiliriz. Böylelikle sanat ve düşünce gibi elit […]
Etrafında olan biten şeyleri kendinde bir anlama büründürmek isteyen bizler, bilmenin bize bahşedeceği alanları farketmekle bir yola girdiğimizi tahayyül ederiz. Hele ki mesele bu “bilmek”le kazanılacak şeylerse dikkatimiz bu noktada düğümlenir. Acaba bugün en çok neyin bilgisine muhtaç hissetmekteyiz kendimizi? Sonsuz bir arzla bürülü iktisadi sistemlerimiz bizde belirli bir süre sonra bazı önkabuller oluşturur. Bu […]
Belli bir süredir zaman ve mekân meselesine dair metinlerle ilgileniyorum. İçinde yaşadığımız gerçekliğin bir yandan zamandaki kırılmayla, diğer yandan mekânın bu kırılma üzerine inşa edildiği gerçeğiyle yüzleşmeksizin anlaşılabileceğini düşünmüyorum. Yüzleşmek / yüzyüze gelmek bazı gerçeklerin kabulü ve tetkikiyle mümkün ancak. Zaman hem içinde yaşadığımız hem de geçip giden bir şey olarak ele avuca sığmaz mahiyetiyle […]
1 Hiç ikindi görmeyen bir adam vardı. Neden görmediği bilinmiyordu. Ya hep o vakitte uyuyordu ya da kapalı bir ortamda bulunuyordu. Öğleyle akşam arasındaki geçişe, güneşin batışına, şaşaasını kaybedip kızıllaşmasına hiç şahit olmadı. Gün aydınlığının nasıl bitip de havanın nasıl karardığını sorsanız ‘’anında’’ derdi. Ve “bilmiyorum, ben hep aynı ışıkta yaşıyorum” diye eklerdi. Renkleri, şekilleri, […]
Bir toprak parçasının üstünde herkes hayatını sürdürebilir lâkin orası sadece o toprakla ünsiyet kuranların vatanıdır. İnsanlar, o bütünün bir parçasına burun kıvırdığında vatansız, milliyetsiz hale gelmeye başlar. Dil de böyledir. Herkes o dili konuşabilir lâkin o dil milli ve kalbi bir bütünlük kurmuş insanların vatanı haline gelir. Dilini küçümseyeni, önemsemeyeni o dil terk eder, o […]
Hayatı faal bir şekilde yaşamak, bilgiyle irtibattan doğan bir kaynaktan başlayan ve sosyal ortama doğru süzülerek inen bir anlamlandırma serüveniyle mümkün olabilir. Burada mesele bilginin mahiyetinde düğümlenir. Bilgi konusu kabul edilen ve edilmeyen şeyler bilgi hiyerarşisinde, piramitin tepesinde duran her ne ise ona irca olur. Eşya bu âli mertebedeki şey tarafından damgalanır. Bu damgalama işlemi […]
Bir harpten bahsediyorum.. Harbin karşı tarafı görünmediği ya da karşımızda topla, tüfekle “hurra” diyen bir kalabalık olmadığı için harp kelimesi fazla görülmüş olabilir. Fakat hadîsi şeriften yola çıkarsak insanın savaşının en çok kendisiyle olduğu fark edilebilir. Dil de kendiliğimizi -özelinde şahsiyet, genelinde millet- etkileyen hatta belirleyen asli meselemiz olduğuna göre bir harpten söz edebiliriz. Dil […]
